Παγκοσμιοποίηση vs Αυτάρκεια

Η πανδημία του κορωνοϊού μας επιστρέφει στο έθνος-κράτος

Ο Χένρι Κίσινγκερ σε άρθρο του στην αμερικανική εφημερίδα «Wall Street Journal» (3 Απριλίου 2020) με τίτλο: «The Coronavirus pandemic will forever alter the world order» υποστηρίζει ότι ο ιός θα μπορούσε να αλλάξει την κατάσταση πραγμάτων στον κόσμο για πάντα.

Είναι καταφανές ότι η πανδημία του κορωνοϊού μετακινεί τις τεκτονικές πλάκες των εξελίξεων της ιστορίας, ταρακουνώντας συθέμελα την παγκοσμιοποίηση, ενισχύοντας παράλληλα το ρόλο των εθνών και κατ΄ επέκταση των κρατών.

Όπως πολύ σωστά (κατά την προσωπική μου άποψη) αναφέρει ο καθηγητής Γεωπολιτικής στην Σχολή Ευελπίδων, Κωνσταντίνος Γρίβας, αυτή την στιγμή «είναι σαν να έχει χτυπήσει τον πλανήτη ένας γεωπολιτικός αστεροειδής», αφού είναι «σαν να ζούμε μαζί την γρίπη του 1918, το Βιετνάμ, το οικονομικό κραχ του 1929 και του 2008, το Τσέρνομπιλ, την πτώση του τοίχους του Βερολίνου, την 11η Σεπτεμβρίου και τον Μάη του 1968».

Η ανθρωπότητα πλέον αρχίζει να κατανοεί ότι η τυφλή προσήλωση σε ένα κόσμο «ενοποιημένο, χωρίς σύνορα», όπως οραματίζονται οι υπέρμαχοι της παγκοσμιοποίησης, μετατρέπει εύκολα μια περιφερειακή κρίση σε παγκόσμια.

Το ξέσπασμα του κορωνοϊού φαίνεται πως αντιστρέφει την πορεία της Ιστορίας, μιας και κλονίστηκε η αξιοπιστία τόσο της παγκοσμιοποίησης, όσο και της ευρωπαϊκής ενοποίησης, επιστρέφοντας πίσω στην «εποχή του ηρωικού αγώνα των κρατών για εθνική επιβίωση» [4]. Από την φαντασίωση που θεωρούσε ότι τα εθνικά σύνορα είναι ξεπερασμένα και θα έπρεπε να οικοδομήσουμε ένα κόσμο χωρίς σύνορα, σήμερα, έχουμε φτάσει σε ένα κόσμο ισχυρών εθνικών συνόρων, αφού φαίνεται ότι μόνο το έθνος– κράτος μπορεί να προσφέρει ασφάλεια, λειτουργικότητα και ευημερία.

ΟΙ ΥΠΕΡΔΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΗΜΙΑ

Οι εξελίξεις από την πανδημία του κορωνοϊού Covid – 19, αποκαλύπτουν ότι η δυσπιστία και η εχθρότητα μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας έχει χειροτερέψει, αφού το τελευταίο διάστημα έχει ξεκινήσει ένας επικοινωνιακός πόλεμος μεταξύ τους, για το ποιος είναι τελικά υπεύθυνος για την πανδημία, εντείνοντας έτι περισσότερο τον γεωπολιτικό ανταγωνισμό μεταξύ των δύο.

Οι Κινέζοι αξιωματούχοι έθεσαν χαμηλά τον πήχη υποστηρίζοντας ότι «ο στρατός των ΗΠΑ φύτεψε τον ιό στην Wuhan για να αποδυναμώσει την Κίνα», με τις ΗΠΑ να αναφέρουν στοχευμένα στις επίσημες ανακοινώσεις τους τον κορωνοϊό που προκαλεί την ασθένεια COVID-19 ως ο «κινεζικός ιός».
Η δε απέλαση από την Κίνα πάνω από δώδεκα Αμερικανών δημοσιογράφων, ως «απάντηση στις κινήσεις της κυβέρνησης Trump να περιορίσει σε 100 τον αριθμό των Κινέζων πολιτών που μπορούν να δουλέψουν στις Ηνωμένες Πολιτείες για πέντε κινεζικούς κρατικούς οργανισμούς ειδήσεων», εντείνει ακόμη περισσότερο τον νέο Ψυχρό Πόλεμο ανάμεσα στις δύο υπερδυνάμεις.

Η αναδιαμόρφωση της διεθνούς πολιτικής σκηνής καθώς και η διαδικασία «ξηλώματος» μπορεί να προσομοιάζει με το «ξήλωμα» της οικουμένης που συνέβη με την αποσύνθεση της Δυτικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, την οποία είδαμε να επαναλαμβάνεται και σε άλλες παρόμοιες περιπτώσεις. Όπως συνέβη άλλωστε με την Οθωμανική Αυτοκρατορία και τη Σοβιετική Ένωση, όπου μαζί με την κατάρρευσή τους σημειώθηκε ενίσχυση των εθνικών επιδιώξεων διαφόρων λαών και στροφή στα «εθνικά κράτη».

Γεάδης Γεάδη | Διαβάστε όλο το άρθρο > www.foreignaffairs.gr

Ο ΓΕΑΔΗΣ ΓΕΑΔΗ είναι Κοινοβουλευτικός Συνεργάτης στην Βουλή των Αντιπροσώπων της Κύπρου.